Steenwijk en de anti-kermis

_DSC0899

 

Steenwijk

Van onze kinderen bezit ik stapels foto’s en briefjes, rapporten en tekeningen. Mijn grootouders hadden van hun zoon Pieter slechts enkele krabbels, een rapport, wat foto’s en tekeningen. De langste brief is een opgetogen schrijven uit het stadje Steenwijk. Daar is Pieter ter Beek in augustus 1934 op vakantie.

Dominee Jörg

Hij is dan dertien en logeert bij het gezin van ds. J.C Jörg en zijn vrouw; vrienden van mijn grootouders. Pieter heeft het er bepaald naar zijn zin. De manier waarop hij over zijn vakantie schrijft sluit aan bij wat mijn moeder over hem vertelde. Hij komt er uit als een vrolijk, uitgelaten kind en tussen de regels door klinkt inderdaad de tegendraadsheid die mijn moeder zo bewonderde.

Acrobaten

Op het moment dat hij in Steenwijk logeert is daar de kermis. In het predikantsgezin geldt het als verboden terrein. Maar als alternatief is er de anti-kermis. Een fenomeen dat ik niet kende. Wat daar te beleven valt blijft onduidelijk. Pieter schrijft vooral uitvoerig over een optreden van acrobaten. Dat zal mijn grootvader, met zijn achtergrond niet echt hebben gewaardeerd. In zijn opvattingen speelt men nimmer met zijn leven.

Steekpartijen

Henk Spreen van de Historische Vereniging Steenwijk kan mij meer vertellen over die anti-kermis. Hij schrijft: “De anti-kermissen waren bijeenkomsten die vooral georganiseerd werden door christelijke groeperingen. De bedoeling ervan was om de opgroeiende jeugd voor te lichten en te behoeden voor de schadelijke invloed van de in hun ogen ‘verderfelijke’ kermissen en het daarmee gepaarde gaande overvloedige drankgebruik, met vecht- en steekpartijen als gevolg daarvan. Zo was in dezen zeer actief de NCGOV, dat wil zeggen de Nederlands Christelijke Geheel Onthouders Vereniging. Plaats van samenkomst was dan het gebouw ‘Christelijke Belangen’ in de Oosterstraat (opgegaan in de huidige HEMA).”

Jongleurs

Ook heeft Spreen meer informatie over de kermis en de acrobaten. “De kermissen te Steenwijk vonden over het algemeen plaats op een terrein in de huidige wijk Torenlanden. Later vonden die ook plaats op de Paardenmarkt of op de Markt. Tijdens kermissen werden de veemarkt en paardenmarkt dan gehouden op de Markt (tot 1951), altijd op een maandag. Acrobaten, jongleurs enzovoorts traden op op de Markt, nadat de veemarkt was afgelopen.”